Creatief werk, film, video, fotografie

C1 I Herstelverhalen kunstassemblage
Ilse Goethals, Onderzoeker Equality, Hogeschool Gent, Gent

In 2023 onderzochten we hoe de HerstelAcademie het verschil maakt in het leven van trainers. Trainers, vaak zelf oud-cursisten, leven en werken met de principes van herstel. Om hun ervaringen tastbaar te maken, kozen we voor kunst en creatie als methode. Kunst geeft ruimte aan emoties en nuances die traditionele onderzoeksmethoden soms missen.

C2 I La recherche du silence total
Ilke De Vries, Videokunstenaar, Participatief kunstproject, Deurne

Videokunstenares Ilke De Vries dook met dit samenwerkingsproject in de leefwereld van Shérazade Garbi’s, een kunstenares met een mentale beperking en een psychische kwetsbaarheid. Beide kunstenaars zijn gedurende het project nauw met elkaar verbonden. Achter Gharbi’s excentrieke, vrolijke uiterlijk schuilt een wereld van vragen, angsten en boosheid. Deze 2 werelden heeft De Vries beide in beeld gebracht in de film La recherche du silence total, waarbij Shérazade zichzelf speelt in levensgrote, zelfgeschilderde decors.

C3 I What a ride, the making of
Karin Magits, Psycholoog, Dagziekenhuis Via Via, ZAS PZ Stuivenberg, 2060 Antwerpen

Op 31 maart en 2 april toonden we (een groep patiënten en medewerkers van het ZAS psychiatrisch ziekenhuis Stuivenberg). Dit was het resultaat van twee jaar SAMEN werken aan een voorstelling onder regie van professionele theatermakers. Met financiële ondersteuning van de Koning Boudewijnstichting en steun van de directie van het ziekenhuis maakten we een bijzondere voorstelling met de meest kwetsbare patiënten van het psychiatrisch ziekenhuis. We kozen er voor om met diegenen te werken, die onvoldoende draagkracht hebben om in het reguliere vrijetijdscircuit of bij een toneelgezelschap te kunnen participeren. Heel veel  mensen werkten mee aan dit project, want ook in het maakproces en achter de schermen werd heel wat werk verricht. Door te werken met de meest fragiele patiënten (de zogenaamde EPA) zagen we ons voor pittige uitdagingen gesteld, met name het niet consequent aanwezig zijn op de dinsdagrepetities en het komen en gaan van spelers (terugvallen, overlijden, …). Het verplichtte ons tot een zoekproces. Een zoekproces dat een spiegelproces bleek van wat we in de kliniek bij herstelgerichte zorg ook vaak meemaken. Het mooie hiervan is dat door het onvoorziene en onvoorspelbare, door het moeten loslaten van de klassieke verwachtingen en paden, door te vertrouwen op de krachten en inspiratie van alle deelnemers (zowel professioneel, zorgverlener als patiënt), we nieuwe wegen ontdekten en tot bijzondere oplossingen kwamen.

We hebben heel het maakproces en de 4 voorstellingen ook gedocumenteerd met beeld- en geluidmateriaal. Door de vele superlieve en positieve reacties op de voorstelling besloten we om met dit filmmateriaal aan de slag te gaan. We gaan er een soort kortfilm van laten maken door een professional. Een illustratie van hoe het in gelijkwaardigheid SAMEN maken van kunst kan bijdragen tot herstel van kwetsbare psychiatrische patiënten, door hen uit te nodigen om op een podium te gaan staan, gezien te worden en te ervaren dat het publiek ontroerd en verwonderd is.

C4 I Transities / transitions
Deborah Puylaert, Buddymedewerker / fotograaf, Buddywerking Vlaanderen, Gent

Buddywerking Vlaanderen bestaat in 2026 vijftien jaar. Dit is niet zomaar een jubileum, maar een bijzonder moment om stil te staan bij de impact die buddy’s kunnen maken in het leven van mensen met een psychische kwetsbaarheid.

Daarom willen graag samen met onze deelnemers impact maken door hun eigen evolutie binnen het buddywerking verhaal in beeld te brengen en dit te delen met de wereld. We focussen ons niet op wat was, maar gaan aan de slag met de persoonlijke ervaringen, groei, de verbinding die ontstaat door het hebben van een buddy en mogelijks mooie evoluties die hieruit voortvloeien op allerlei levensdomeinen. We haalden onze inspiratie bij de photovoicewerkvorm. Door middel van interviews en fotografie willen we een krachtig, ontroerend en taboedoorbrekend verhaal vertellen dat anderen inspireert en raakt en mogelijks aanzet tot beweging. We laten zien wat een buddy kan betekenen, hoe levens kunnen veranderen, en hoe we samen een verschil kunnen maken.

In totaal gaat het om 8 montages (van beeld en woord) waarin het herstelverhaal / transitie van de deelnemers van Buddywerking Vlaanderen.

C5 I Objecten van uitzonderlijk belang, verhalen uit de wijk
Wim Haeck, Wijkwerker geestelijke gezondheidszorg, PAKT, Gent

9 herstelverhalen van 9 mensen uit de wijk. Met de daarbij 9 portretten van 50cm x 70xm. Teksten geschreven door Mieke Versyp, foto’s door Marianne Houzet. De verhalen behandelen rouw en verlies, autisme, trauma, psychose zonder dat expliciet verwezen wordt naar deze diagnoses. Het concept wordt gepresenteerd als een tentoonstelling. De teksten kunnen worden in gescand via QR-code. Er is ook een boekje dat te vinden is in de verschillende wachtzalen van de huisartsen in de wijk. De bedoeling is mensen attent te maken dat men ook bij huisarts/wijkwerker GGZ terecht kan wanneer het mentaal moeilijker gaat. We merken dat mensen die zich herkennen in een van de verhalen een gesprek hierover aangaan met de huisarts.